رقابت ژئوپلیتیکی بین دو قطب قدرت دنیا، چین و ایالات متحده، اخیرا عرصه زیرساخت‌های digital را هم دربر گرفته است. چین با اعلام برنامه ساخت یک پردیس عظیم دیتاسنتر در مغولستان داخلی، نشان می‌دهد که حاضر است سرمایه‌گذاری‌های سنگینی برای پیشی گرفتن در میدان هوش مصنوعی انجام دهد. این طرح که «بادی گلکسی» (Badi Galaxy) نام دارد، با ظرفیت نامی ۸۰۰ مگاوات، قرار است یکی از بزرگ‌ترین مراکز پردازش داده در جهان شود.
چالش جدی در برابر پروژه استارگیت
پروژه استارگیت (Stargate) ایالات متحده، که با هدایت بیل گیتس و مایکروسافت و همکاری اوبلک و سایر بازیگران کلیدی در حال توسعه است، به عنوان بزرگ‌ترین پروژه زیرساختی هوش مصنوعی شناخته می‌شود. با این حال، ورود چین به میدان با سرعت و هزینه‌های زیرساختی پایین‌تر، زنگ خطر برای افسانگی هزینه‌های فناوری در غرب به صدا درآورده است. آنالیزهای اولیه نشان می‌دهد که هزینه‌های انرژی در منطقه مغولستان داخلی به دلیل ثروت‌های فراوان بادی و خورشیدی، به‌مراتب کمتر از میانگین ایالات متحده است.
مزیت هزینه‌ای و سرعت اجرا
یکی از نکات کلیدی در انتشارات اخیر این است که چین توانسته است فاز نخست این پروژه را در مدت زمان تقریباً یک سال راه‌اندازی کند. این سرعت اجرایی در مقایسه با پروژه‌های مشابه در غرب، که معمولاً با بروکراسی‌های طولانی و تأخیرهای مجوزی دست‌وپنجه نرم می‌کنند، برای کشورها و شرکت‌ها جذابیت زیادی ایجاد می‌کند. گزارش‌ها حاکی از آن است که هزینه تمام‌شده هر واحد پردازش در این دیتاسنتر، ممکن است تا پنج برابر ارزان‌تر از معادل‌های آمریکایی باشد.
- ظرفیت کل دیتاسنتر بادی گلکسی ۸۰۰ مگاوات است که نیازهای گسترده مدل‌های زبانی بزرگ را پوشش می‌دهد.
- موقعیت‌گیری جغرافیایی در مغولستان داخلی از دسترسی مستقیم به منابع انرژی تجدیدپذیر بهره می‌برد.
- سرعت ساخت‌وساز نشان‌دهنده اولویت‌بندی نهادهای دولتی چین برای تأمین زیرساخت‌های محاسباتی است.
تأثیری جبرانی بر اقتصاد هوش مصنوعی
راه‌اندازی چنین فصولی از رقابت، قیمت‌گذاری نرم‌افزارهای ابری (Cloud) و خدمات هوش مصنوعی در آینده را تحت تأثیر قرار خواهد داد. وقتی هزینه‌های زیرساختی کاهش یابد، قیمت نهایی خدمات APIها و استریم‌های پردازشی نیز کاهش خواهد یافت و رقابت بر سر بازار مصرف‌کننده جهانی حادتر می‌شود. این بازتاب‌ها نشان می‌دهد که هوش مصنوعی دیگر صرفاً یک فناوری نظامی یا شرکتی نیست، بلکه به ابزار کشف قدرت ملی تبدیل شده است.
پرسش‌های پرتکرار
ظرفیت دیتاسنتر بادی گلکسی چقدر است؟
ظرفیت نامی این پردیس ۸۰۰ مگاوات است که می‌تواند پشتیبانی سالانه از مدل‌های زبانی بزرگ و پردازش‌های سنگین هوش مصنوعی را بر عهده بگیرد.
آیا هزینه ساخت این دیتاسنتر از استارگیت کمتر است؟
بر اساس گزارش‌ها، هزینه انرژی و ساخت‌وساز فاز نخست در چین به دلیل منابع انرژی ارزان‌تر و سرعت اجرای بالاتر، تا پنج برابر ارزان‌تر از معادل‌های آمریکایی تخمین زده می‌شود.
