دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور سابق ایالات متحده، اخیراً در اقدامی قابل توجه خواستار تغییر نامگذاری رسمی «هوش مصنوعی» (Artificial Intelligence) به اصطلاحی دیگر و به‌طور مشخص عبارت «فراترهای هوش» (Super Intelligence) شده است. این حرکت بخشی از راهبرد گسترده‌تر او برای بازنگری در روایت عمومی پیرامون فناوری‌های نوین و هدایت افکار عمومی در مسیر مناسب‌تر برای منافع سیاسی و اقتصادی است.
چرا ترامپ می‌خواهد نام هوش مصنوعی عوض شود؟
ترامپ معتقد است که عبارت فعلی «هوش مصنوعی» بار معنایی تهدیدآمیزی دارد و ممکن است تصمیم‌گیران، قانون‌گذاران و مردم عادی را نسبت به توسعه سریع این فناوری بدبین کند. به باور او، جایگزین کردن این نام با اصطلاحاتی که بار مثبت‌تری دارند، می‌تواند اعتماد عمومی را افزایش دهد و جریان سرمایه‌گذاری‌های کلان در این حوزه را تسهیل کند.
در واقع، ترامپ می‌خواهد با بازتعریف اصطلاحاتی که اکوسیستم فناوری بر پایه آنها بنا شده، پروژه بزرگتری را دنبال کند: تغییر چارچوبی که طی آن جامعه درباره فناوری‌های آینده قضاوت می‌کند و سیاست‌ها را شکل می‌دهد.
پیامدهای بازتعریف روایت فناوری
تغییر اصطلاحات عامیانه و فنی فقط یک اقدام زبانی نیست. در حوزه فناوری، نام‌ها اهمیت بسیاری دارند؛ این نام‌ها، فشار عمومی ایجاد می‌کنند، قوانین وضع می‌شوند و بودجه تخصیص می‌یابد. وقتی کارشناسان هشدار می‌دهند که «هوش مصنوعی ممکن است مشاغل را از بین ببرد»، سیاست‌گذاران تشویق می‌شوند مقررات سختگیرانه وضع کنند. اما اگر همین اصطلاح تغییر کند و به «فراترهای هوش» یا عبارتی جلبي‌تر تبدیل شود، حس فوریت در کنترل آن کاهش می‌یابد.
- تغییر اصطلاحات بر تفسیر رسانه‌ها از اخبار فناوری تأثیر مستقیم دارد و جهت‌گیری پوشش خبری را تغییر می‌دهد.
- این اقدام می‌تواند مسیر مذاکرات قانون‌گذاری در کنگره را تحت تأثیر قرار دارد.
- تجربه نشان داده که نام‌گذاری‌های سیاسی بر نگرش مصرف‌کنندگان و سرمایه‌گذاران تأثیرگذار است و می‌تواند جریان سرمایه را به سمت مشخصی هدایت کند.
واکنش کارشناسان فناوری به این طرح
بسیاری از متخصصان حوزه هوش مصنوعی و ارتباطات این اقدام ترامپ را در قالب «جنگ نرم بر سر واژه‌ها» تلقی می‌کنند و معتقدند که حقیقت فنی یک پدیده فناوری را نمی‌توان با تغییر اسم آن تغییر داد. در مقابل، برخی تحلیل‌گران محافظه‌کار نیز معتقدند که اصلاح اصطلاحات می‌تواند فرصتی برای کاهش بی‌اعتمادی عمومی باشد.
در هر صورت، این اقدام نشان‌دهنده افزایش نقش سیاست بر فناوری است؛ پدیده‌ای که سال‌هاست در میان شرکت‌های بزرگ فناوری و دولت‌ها در جریان بوده و اکنون شکل علنی‌تری به خود گرفته است.
پرسش‌های پرتکرار
ترامپ دقیقاً چه نامی را جایگزین «هوش مصنوعی» می‌کند؟
ترامپ خواستار تغییر اصطلاح رسمی هوش مصنوعی به عبارت «فراترهای هوش» (Super Intelligence) شده است تا بار معنایی منفی این حوزه را کاهش دهد.
چرا نامگذاری در حوزه فناوری اهمیت سیاسی دارد؟
نام‌های فناوری بر فشار عمومی، فرآیند قانون‌گذاری، تخصیص بودجه و نگرش رسانه‌ها تأثیر مستقیم می‌گذارند؛ بنابراین تغییر آنها می‌تواند جهت‌گیری سیاست‌ها را تغییر دهد.
