در یک اقدام غیرمنتظره، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، تلاشی تازه برای ممنوعیت استفاده از اصطلاح «هوش مصنوعی» در محافل رسمی و اداری آغاز کرده است. این خبر که نخستینبار توسط رسانههای آمریکایی از جمله KHOU منتشر شد، بحثهای تازهای درباره نقش زبان در سیاستگذاری فناوری برانگیخته است.
زمینه این تصمیم چیست؟
اصطلاح «هوش مصنوعی» طی سالهای اخیر از یک واژه تخصصی دانشگاهی به یکی از پرتکرارترین عبارات در گفتار عمومی و سیاسی تبدیل شده است. با گسترش ابزارهای مولد مانند مدلهای زبانی و تولید تصویر، این عبارت بار معنایی گستردهای پیدا کرده و گاه به ابزاری برای بزرگنمایی یا حتی ترساندن افکار عمومی از فناوری تبدیل شده است. به گزارش منابع خبری، ترامپ معتقد است این اصطلاح تصویری اغراقآمیز و گمراهکننده از توانایی واقعی سیستمهای رایانشی ارائه میدهد.
واکنشها به این پیشنهاد
این طرح با واکنشهای متفاوتی از سوی فعالان حوزه فناوری، پژوهشگران و قانونگذاران روبهرو شده است. منتقدان میگویند تغییر نام یک فناوری، ماهیت و چالشهای آن را از بین نمیبرد و تمرکز بر زبان بهجای سیاستگذاری عملی، گامی رو به عقب است. Supporters این ایده اما استدلال میکنند که واژهسازی دقیقتر میتواند انتظارات عمومی را واقعبینانهتر کند.
پیامدهای احتمالی برای صنعت هوش مصنوعی
اگر این پیشنهاد به سیاست رسمی تبدیل شود، ممکن است آثار مشخصی در سطح اداری و قانونی داشته باشد:
- تغییر واژگان رسمی در اسناد قانونی و گزارشهای دولتی مرتبط با فناوری
- بازنگری در نامگذاری برنامههای بودجهای و پژوهشی مرتبط با این حوزه
- ایجاد ابهام در ارتباطات شرکتهای فناوری با نهادهای حاکمیتی
- تأثیر بر گفتمان جهانی درباره تنظیمگری (Regulation) هوش مصنوعی
جایگاه آمریکا در رقابت جهانی فناوری
ایالات متحده در حال حاضر میزبان بزرگترین شرکتهای توسعهدهنده مدلهای هوش مصنوعی جهان است و هر تصمیم سیاسی در این کشور میتواند بر بازار جهانی اثر بگذارد. ناظران میگویند صرفنظر از سرنوشت نهایی این طرح، جنجال فعلی نشان میدهد که هوش مصنوعی دیگر صرفاً یک موضوع فنی نیست، بلکه به میدان اصلی رقابتهای سیاسی و فرهنگی تبدیل شده است. تحولات بعدی این ماجرا را پوشش خواهیم داد.
پرسشهای پرتکرار
چرا ترامپ خواستار ممنوعیت اصطلاح «هوش مصنوعی» شده است؟
به گزارش رسانههای آمریکایی، استدلال اصلی این است که اصطلاح «هوش مصنوعی» تصویری اغراقآمیز و گمراهکننده از توانایی واقعی سیستمهای رایانشی ارائه میدهد و بهتر است واژگان دقیقتری به کار رود.
این تصمیم چه تأثیری بر صنعت هوش مصنوعی دارد؟
اگر به سیاست رسمی تبدیل شود، ممکن است واژگان اسناد قانونی و اداری آمریکا تغییر کند، بر ارتباط شرکتهای فناوری با نهادهای دولتی اثر بگذارد و گفتمان جهانی تنظیمگری هوش مصنوعی را تحت تأثیر قرار دهد.